Huấn ca
Chương 20
Nên nói hay làm thinh
Câu 1. Có lời trách mắng không đúng lúc,có kẻ thinh lặng mà lại biết điều. Câu 2. Thà trách mắng còn hơn giận dữ. Câu 3. Người thú tội thì tránh được bao hệ luỵ. Câu 4. Kẻ dùng bạo lực mà thi hành lẽ phải,chẳng khác nào hoạn quan muốn hại đời con gái. Câu 5. Có kẻ thinh lặng mà được kể là khôn ngoan,còn kẻ ba hoa thì đáng ghét. Câu 6. Có kẻ thinh lặng vì chẳng biết nói chi,có kẻ thinh lặng để chờ thời. Câu 7. Người khôn ngoan biết thinh lặng chờ dịp tốt,còn kẻ bép xép, dại khờ lại bỏ lỡ cơ may. Câu 8. Kẻ nhiều lời sẽ bị chán ghét,người hiếu thắng thì bị khinh chê.
Những điều nghịch lý
Câu 9. Có khi lâm nạn lại thành công,gặp may mà hoá thiệt thòi. Câu 10. Có lúc cho đi mà con không được lợi,có lúc cho đi lại được trả gấp đôi. Câu 11. Đôi khi vinh quang đem lại nhục nhã,kẻ thấp hèn lại được ngẩng đầu hiên ngang. Câu 12. Có kẻ sắm nhiều mà tốn ít,nhưng thật ra phải trả gấp bảy lần. Câu 13. Người khôn ngoan nói ít cũng gây được thiện cảm,lời hoa mỹ của kẻ ngu đần chỉ là thứ đổ đi. Câu 14. Ích gì cho con quà biếu của đứa khờ dại:nó biếu một mà trông được mười. Câu 15. Nó cho thì ít, trách mắng thì nhiều,miệng oang oang như thằng mõ,hôm nay cho mượn, ngày mai đã đòi.Người như vậy thật đáng ghét. Câu 16. Kẻ ngu đần nói: “Chẳng có ai thân thiết với tôi,việc nghĩa tôi làm, chẳng ai biết đến!” Câu 17. Chịu ơn nó toàn những quân mạt hạng,biết bao lần chúng cười nhạo nó!
Tránh ăn nói vụng về
Câu 18. Sẩy chân còn hơn lỡ miệng,những kẻ gian ác cũng sụp đổ nhanh như thế. Câu 19. Người thô lỗ thì giống như câu chuyện không hợp thời,kẻ dốt nát cứ kể đi kể lại. Câu 20. Kẻ ngu đần không nói được dụ ngôn,vì lúc phải nói, nó lại chẳng nói. Câu 21. Do túng thiếu, có kẻ tránh được tội,và không bị ray rứt lúc nghỉ ngơi. Câu 22. Có người tiêu vong vì xấu hổ,nó tiêu vong vì nể mặt đứa khờ. Câu 23. Có kẻ vì xấu hổ mà hứa hẹn với bạn hữu,bỗng dưng biến người ấy thành kẻ thù.
Gian dối
Câu 24. Nơi con người, nói dối là điều đê tiện xấu xa,kẻ dốt nát cứ luôn mồm nói dối. Câu 25. Trộm cắp còn đỡ hơn nói dối,nhưng cả hai đều chuốc lấy hư vong. Câu 26. Kẻ quen nói dối là kẻ vô liêm sỉ,nỗi nhục không bao giờ rời xa nó.
Về sự khôn ngoan
Câu 27. Kẻ ăn nói khôn ngoan được người khác kính nể,người cư xử chín chắn được bậc quyền cao trọng dụng. Câu 28. Người làm ruộng thu lúa đầy bồ,kẻ đẹp lòng các bậc quyền cao, dù có lỗi lầm, cũng được tha thứ. Câu 29. Bổng lộc và quà cáp làm mờ mắt bậc khôn ngoan,khiến miệng họ mắc quai, không còn dám khiển trách. Câu 30. Khôn ngoan bị che giấu, kho tàng bị chôn vùi:cả hai nào có ích chi? Câu 31. Người che giấu sự đần độnvẫn hơn kẻ che giấu sự khôn ngoan.