Đối chiếu bản dịch & ngôn ngữ
2 Ma-ca-bê 15
| Câu | DRA English · Douay-Rheims (Challoner) | LCCMN Tiếng Việt · KPA — ấn bản Lời Chúa cho mọi người | LXX Hy Lạp · Septuagint (Swete 1930) | Vulg Latinh · Clementine Vulgate | WEB-C English · World English Bible (Catholic Edition) |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | But when Nicanor understood that Judas was in the places of Samaria, he purposed to set upon him with all violence on the sabbath day. | Ni-ca-no biết được ông Giu-đa và các người theo ông đang có mặt trong các miền thuộc xứ Sa-ma-ri, nên quyết định tấn công họ vào ngày nghỉ, để được bảo đảm an toàn. | Ὁ δὲ Νικάνωρ μεταλαβὼν τοὺς περὶ τὸν Ἰούδαν ὄντας ἐν τοῖς κατὰ Σαμάρειαν τόποις, ἐβουλεύσατο τῇ τῆς καταπαύσεως ἡμέρᾳ μετὰ πάσης ἀσφαλείας αὐτοῖς ἐπιβαλεῖν. | Nicanor autem, ut comperit Judam esse in locis Samariæ, cogitavit cum omni impetu die sabbati committere bellum. | But Nicanor, hearing that Judas and his company were in the region of Samaria, resolved to attack them with complete safety on the day of rest. |
| 2 | And when the Jews that were constrained to follow him, said: Do not act so fiercely and barbarously, but give honour to the day that is sanctified: and reverence him that beholdeth all things: | Những người Do-thái bị ép buộc theo ông ta nói: “Xin ông đừng tiêu diệt họ cách tàn bạo và dã man như thế, nhưng hãy tôn vinh ngày mà chính Đấng thấu suốt mọi sự đã thánh hoá và quý trọng hơn những ngày khác.” | τῶν δὲ κατὰ ἀνάγκην συνεπομένων αὐτῷ Ἰουδαίων λεγόντων Μηδαμῶς οὕτως ἀγρίως καὶ βαρβάρως ἀπολέσῃς, δόξαν δὲ ἀπομέρισον τῇ προτετιμημένῃ ὑπὸ τοῦ πάντα ἐφορῶντος μεθ᾽ ἁγιότητος ἡμέρᾳ· | Judæis vero qui illum per necessitatem sequebantur, dicentibus: Ne ita ferociter et barbare feceris, sed honorem tribue diei sanctificationis, et honora eum qui universa conspicit: | When the Jews who were compelled to follow him said, “Don’t destroy so savagely and barbarously, but give due glory to the day which he who sees all things has honored and hallowed above other days.” |
| 3 | That unhappy man asked, if there were a mighty One in heaven, that had commanded the sabbath day to be kept. | Lúc ấy tên đại gian ác hỏi xem ở trên trời có vị Chúa Tể truyền phải mừng ngày sa-bát không. | ὁ δὲ τρισαλιτήριος ἐπηρώτησεν εἰ ἔστιν ἐν οὐρανῷ ὁ δυνάστης ὁ προστεταχὼς ἄγειν τὴν τῶν σαββάτων ἡμέραν· | ille infelix interrogavit si est potens in cælo, qui imperavit agi diem sabbatorum. | Then the thrice-accursed wretch asked if there were a Sovereign in heaven who had commanded to keep the Sabbath day. |
| 4 | And when they answered: There is the living Lord himself in heaven, the mighty One, that commanded the seventh day to be kept, | Những người Do-thái quả quyết: “Chính Đức Chúa hằng sống, Chúa Tể ngự trên trời, đã truyền phải giữ ngày thứ bảy.” | τῶν δ᾽ ἀποφηναμένων Ἔστιν ὁ κύριος ζῶν αὐτὸς ἐν οὐρανῷ δυνάστης ὁ κελεύσας ἀσκεῖν τὴν ἑβδομάδα· | Et respondentibus illis: Est Dominus vivus ipse in cælo potens, qui jussit agi septimam diem: | When they declared, “There is the Lord, living himself as Sovereign in heaven, who told us observe the seventh day.” |
| 5 | Then he said: And I am mighty upon the earth, and I command to take arms, and to do the king’s business. Nevertheless he prevailed not to accomplish his design. | Ông ta nói: “Chính ta, ta là chúa tể trần gian, ta truyền cho các ngươi phải cầm khí giới và lo phục vụ nhà vua.” Nhưng ông ta đã không thực hiện được ý định đen tối của mình. | ὁ δὲ ἕτερος Κἀγώ, φησίν, δυνάστης ἐπὶ τῆς γῆς, ὁ προστάσσων αἴρειν τὰ ὅπλα καὶ τὰς βασιλικὰς χρείας ἐπιτελεῖν. ὅμως οὐ κατέσχεν ἐπιτελέσαι τό σχέτλιον αὐτοῦ βούλημα. | at ille ait: Et ego potens sum super terram qui impero sumi arma, et negotia regis impleri. Tamen non obtinuit ut consilium perficeret. | He replied, “I also am a sovereign on the earth, who commands you to take up weapons and execute the king’s business.” Nevertheless he didn’t prevail to execute his cruel plan. |
| 6 | So Nicanor being puffed up with exceeding great pride, thought to set up a public monument of his victory over Judas. | Trong khi Ni-ca-no huênh hoang tự cao tự đại, quyết định lấy những chiến lợi phẩm tịch thu được của ông Giu-đa và những người theo ông mà dựng lên một đài chiến thắng công cộng, | Καὶ ὁ μὲν Νικάνωρ μετὰ πάσης ἀσφαλείας ὑψαυχενῶν, διεγνώκει κοινὸν τῶν περὶ τὸν Ἰούδαν συστήσασθαι τρόπον. | Et Nicanor quidem cum summa superbia erectus, cogitaverat commune trophæum statuere de Juda. | And Nicanor, in his utter boastfulness and arrogance, had determined to set up a monument of complete victory over Judas and all those who were with him. |
| 7 | But Machabeus ever trusted with all hope that God would help them. | thì ông Ma-ca-bê vẫn một lòng tin tưởng và cậy trông vào ơn phù trợ của Đức Chúa. | ὁ δὲ Μακκαβαῖος ἦν ἀδιαλείπτως πεποιθὼς μετὰ πάσης ἐλπίδος ἀντιλήμψεως τεύξασθαι παρὰ τοῦ κυρίου. | Machabæus autem semper confidebat cum omni spe auxilium sibi a Deo affuturum: | But Maccabaeus still trusted unceasingly, with all hope that he should obtain help from the Lord. |
| 8 | And he exhorted his people not to fear the coming of the nations, but to remember the help they had before received from heaven, and now to hope for victory from the Almighty. | Ông khuyên các người theo ông đừng sợ dân ngoại tấn công, nhưng hãy nhớ lại những ơn phù trợ xưa kia Trời đã ban cho họ, và bây giờ hãy trông chờ chiến thắng mà Đấng Toàn Năng sắp ban cho họ. | καὶ παρεκάλει τοὺς σὺν αὐτῷ μὴ δειλιᾷν τὴν τῶν ἐθνῶν ἔφοδον, ἔχοντας δὲ κατὰ νοῦν τὰ προγεγονότα αὐτοῖς ἀπ᾽ οὐρανοῦ βοηθήματα, καὶ τὰ νῦν προσδοκᾷν τὴν παρὰ τοῦ παντοκράτορος ἐσομένην αὐτοῖς νίκην. | et hortabatur suos ne formidarent ad adventum nationum, sed in mente haberent adjutoria sibi facta de cælo, et nunc sperarent ab Omnipotente sibi affuturam victoriam. | He exhorted his company not to be fearful at the assault of the heathen, but keeping in mind the help which in former times they had often received from heaven, so now also to look for the victory which would come to them from the Almighty, |
| 9 | And speaking to them out of the law, and the prophets, and withal putting them in mind of the battles they had fought before, he made them more cheerful: | Ông dùng Sách Luật và các ngôn sứ mà khích lệ họ, lại còn nhắc cho họ nhớ đến các trận đánh họ đã thắng; ông làm cho họ bừng bừng nhiệt khí. | καὶ παραμυθούμενος αὐτοὺς ἐκ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν, προσυμνήσας δὲ αὐτοὺς καὶ τοὺς ἀγῶνας οὓς ἦσαν ἐκτετελεκότες, προθυμοτέρους αὐτοὺς κατέστησεν. | Et allocutus eos de lege et prophetis, admonens etiam certamina quæ fecerant prius, promptiores constituit eos: | and encouraging them out of the law and the prophets, and reminding them of the conflicts that they had won, he made them more eager. |
| 10 | Then after he had encouraged them, he shewed withal the falsehood of the Gentiles, and their breach of oaths. | Sau khi làm cho họ phấn khởi, ông còn khích lệ họ nhiều hơn nữa bằng cách tỏ cho họ thấy dân ngoại đã bất trung và bội ước. | καὶ τοῖς θυμοῖς διεγείρας αὐτοὺς παρήγγειλεν, ἅμα παρεπιδεικνὺς τὴν τῶν ἐθνῶν ἀθεσίαν καὶ τὴν τῶν ὅρκων παράβασιν. | et ita animis eorum erectis simul ostendebat gentium fallaciam, et juramentorum prævaricationem. | And when he had aroused their courage, he gave them orders, at the same time pointing out the faithlessness of the heathen and their breach of their oaths. |
| 11 | So he armed every one of them, not with defence of shield and spear, but with very good speeches and exhortations, and told them a dream worthy to be believed, whereby he rejoiced them all. | Ông vũ trang cho mỗi người theo ông được an toàn, không phải bằng khiên thuẫn, giáo mác cho bằng những lời khuyến khích cao thượng. Ngoài ra, ông còn thuật lại cho họ nghe một giấc mơ đáng tin, giống như một thị kiến, làm cho họ phấn khởi vui mừng. | ἕκαστον δὲ αὐτῶν καθοπλίσας οὐ τὴν ἀσπίδων καὶ λογχῶν ἀσφαλίαν, ὡς τὴν ἐν τοῖς ἀγαθοῖς λόγοις παράκλησιν, καὶ προσηγησάμενος ὄνειρον ἀξιόπιστον ὑπέρ τι πάντας ηὔφρανεν. | Singulos autem illorum armavit, non clypei et hastæ munitione, sed sermonibus optimis et exhortationibus, exposito digno fide somnio, per quod universos lætificavit. | Arming each one of them, not so much with the sure defense of shields and spears as with the encouragement of good words, and moreover relating to them a dream worthy to be believed, he made them all exceedingly glad. |
| 12 | Now the vision was in this manner: Onias who had been high priest, a good and virtuous man, modest in his looks, gentle in his manners, and graceful in his speech, and who from a child was exercised in virtues, holding up his hands, prayed for all the people of the Jews: | Đây là cảnh tượng ông thấy: ông Ô-ni-a, nguyên là thượng tế, một người lương thiện tốt lành đã xử sự nhã nhặn, đối đãi hiền từ, nói năng lịch sự và đã thực hành các nhân đức ngay từ buổi thiếu thời. Lúc ấy, ông dang tay cầu nguyện cho toàn thể cộng đồng Do-thái. | ἦν δὲ ἡ τούτου θεωρία τοιάδε· Ὀνίαν τὸν γενόμενον ἀρχιερέα ἄνδρα καλὸν καὶ ἀγαθόν, αἰδήμονα μέν τὴν ἀπάντησιν, πρᾷον δὲ τὸν τρόπον, καὶ λαλιὰν προιέμενον πρεπόντως καὶ ἐκ παιδὸς ἐκμεμελετηκότα πάντα τὰ τῆς ἀρετῆς ἴδια, τοῦτον τὰς χεῖρας προτείναντά κατεύχεσθαι τῷ παντὶ τῶν Ἰουδαίων συστήματι· | Erat autem hujuscemodi visus: Oniam, qui fuerat summus sacerdos, virum bonum et benignum, verecundum visu, modestum moribus, et eloquio decorum, et qui a puero in virtutibus exercitatus sit, manus protendentem orare pro omni populo Judæorum. | The vision of that dream was this: Onias, he who had been high priest, a noble and good man, modest in bearing, yet gentle in manner and well-spoken, and trained from a child in all points of virtue, with outstretched hands invoking blessings on the whole body of the Jews. |
| 13 | After this there appeared also another man, admirable for age, and glory, and environed with great beauty and majesty: | Rồi một người khác xuất hiện, cũng làm như ông Ô-ni-a. Người này nổi bật nhờ mái tóc bạc và phẩm cách của mình, lại toả ra chung quanh một vẻ oai phong lẫm liệt khác thường. | εἶθ᾽ οὕτως ἐπιφανῆναι ἄνδρα πολιᾷ καὶ δόξῃ διαφέροντα, θαυμαστὴν δέ τινα καὶ μεγαλοπρεπεστάτην εἶναι τὴν περὶ αὐτὸν ὑπεροχήν· | Post hoc apparuisse et alium virum ætate et gloria mirabilem, et magni decoris habitudine circa illum. | Then he saw a man appear, of venerable age and exceeding glory, and the dignity around him was wonderful and most majestic. |
| 14 | Then Onias answering, Raid: This is a lover of his brethren, and of the people of Israel: this is he that prayeth much for the people, and for all the holy city, Jeremias the prophet of God. | Ông Ô-ni-a lên tiếng nói: “Đây là Giê-rê-mi-a, ngôn sứ của Thiên Chúa. Ông hằng yêu mến anh em đồng bào mình, cầu nguyện nhiều cho toàn dân và tất cả Thành Thánh.” | ἀποκριθέντα δὲ τὸν Ὀνίαν εἰπεῖν Ὁ φιλάδελφος οὗτός ἐστιν ὁ πολλὰ προσευχόμενος περὶ τοῦ λαοῦ καὶ τῆς ἁγίας πόλεως Ἰερεμίας ὁ τοῦ θεοῦ προφήτης. | Respondentem vero Oniam dixisse: Hic est fratrum amator, et populi Israël: hic est qui multum orat pro populo et universa sancta civitate, Jeremias propheta Dei. | Onias answered and said, “This is the lover of the kindred, he who prays much for the people and the holy city: Jeremiah the prophet of God. |
| 15 | Whereupon Jeremias stretched forth his right hand, and gave to Judas a sword of gold, saying: | Rồi ông Giê-rê-mi-a đưa tay phải ra trao cho ông Giu-đa thanh gươm bằng vàng. Khi trao gươm, ông nói thế này: | προτείναντα δὲ Ἰερεμίαν τὴν δεξιὰν παραδοῦναι τῷ Ἰούδᾳ ῥομφαίαν χρυσῆν, διδόντα δὲ προσφωνῆσαι τάδε | Extendisse autem Jeremiam dextram, et dedisse Judæ gladium aureum, dicentem: | Jeremiah stretched out his right hand and delivered to Judas a gold sword, and in giving it addressed him thus: |
| 16 | Take this holy sword a gift from God, wherewith thou shalt overthrow the adversaries of my people Israel. | “Hãy nhận lấy thanh gươm thánh này. Đó là món quà Thiên Chúa ban. Nhờ nó, ngươi sẽ đánh tan quân địch.” | Λάβε τὴν ἁγίαν ῥομφαίαν δῶρον παρὰ τοῦ θεοῦ, δι᾽ ἧς θραύσεις τοὺς ὑπεναντίους. | Accipe sanctum gladium munus a Deo, in quo dejicies adversarios populi mei Israël. | “Take this holy sword, a gift from God, with which you shall strike down the adversaries.” |
| 17 | Thus being exhorted with the words of Judas, which were very good, and proper to stir up the courage, and strengthen the hearts of the young men, they resolved to fight, and to set upon them manfully: that valour might decide the matter, because the holy city and the temple were in danger. | Được lời khích lệ của ông Giu-đa, những lời lẽ thật quý hoá, có sức khơi dậy lòng can đảm và mang lại khí phách nam nhi cho thanh niên, người Do-thái quyết định không còn giữ thế thủ trong trại nữa, nhưng can đảm tấn công và đem chí khí nam nhi bám sát quân địch để giải quyết chiến cuộc, bởi vì Thành Thánh, tôn giáo và Đền Thờ đang gặp cơn nguy khốn. | Παρακληθέντες δὲ τοῖς Ἰούδου λόγοις πάνυ καλοῖς καὶ δυναμένοις ἐπ᾽ ἀρετὴν παρορμῆσαι καὶ ψυχὰς νέων ἐπανδρῶσαι, διέγνωσαν μὴ στρατεύεσθαι, γενναίως δὲ ἐνφέρεσθαι, καὶ μετὰ πάσης εὐανδρείας ἐμπλακέντες κρῖναι τὰ πράγματα, διὰ τὸ καὶ τὴν πόλιν καὶ τὰ ἅγια καὶ τὸ ἱερὸν κινδυνεύειν. | Exhortati itaque Judæ sermonibus bonis valde, de quibus extolli posset impetus, et animi juvenum confortari, statuerunt dimicare et confligere fortiter: ut virtus de negotiis judicaret, eo quod civitas sancta et templum periclitarentur. | Being encouraged by the words of Judas, which were noble and effective, and able to incite to virtue and to stir the souls of the young to manly courage, they determined not to carry on a campaign, but nobly to bear down upon the enemy, and fighting hand to hand with all courage bring the matter to a conclusion, because the city, the sanctuary, and the temple were in danger. |
| 18 | For their concern was less for their wives, and children, and for their brethren, and kinsfolks: but their greatest and principal fear was for the holiness of the temple. | Quả thật, đối với họ, lo lắng cho vợ con, anh em và thân thích chỉ là phụ thuộc; còn nỗi lo sợ lớn hơn cả và chính yếu hơn cả là cho Đền Thờ đã được thánh hiến. | ἦν γὰρ ὁ περὶ γυναικῶν καὶ τέκνων, ἔτι δὲ ἀδελφῶν καὶ συγγενῶν, ἐν ἥττονι μέρει κείμενος αὐτοῖς, μέγιστος δὲ καὶ πρῶτος ὁ περὶ τοῦ καθηγιασμένου ναοῦ φόβος. | Erat enim pro uxoribus et filiis, itemque pro fratribus et cognatis, minor sollicitudo: maximus vero et primus pro sanctitate timor erat templi. | For their fear for wives and children, and furthermore for family and relatives, was less important to them; but greatest and first was their fear for the consecrated sanctuary. |
| 19 | And they also that were in the city, had no little concern for them that were to be engaged in battle. | Những người còn ở lại trong thành cũng lo sợ không kém; họ lo lắng vì cuộc giao tranh ngoài chiến địa. | ἦν δὲ καὶ τοῖς ἐν τῇ πόλει κατειλημμένοις οὐ πάρεργος ἀγωνία, ταρασσομένοις τῆς ἐν ὑπαίθρῳ προσβολῆς. | Sed et eos qui in civitate erant, non minima sollicitudo habebat pro his qui congressuri erant. | Also those who were shut up in the city were in no light distress, being troubled because of the encounter in the open country. |
| 20 | And now when all expected what judgment would be given, and the enemies were at hand, and the army was set in array, the beasts and the horsemen ranged in convenient places, | Mọi người chờ đợi giờ quyết định sắp đến, trong lúc địch quân tập trung lực lượng, bày binh bố trận, đưa đàn voi trận tới vị trí xung yếu, và dàn kỵ binh ra hai cánh. | Καὶ πάντων ἤδη προσδοκώντων τὴν ἐσομένην κρίσιν, καὶ ἤδη προσμιξάντων τῶν πολεμίων καὶ τῆς στρατιᾶς ἐκταγείσης, καὶ τῶν θηρίων ἐπὶ μέρος εὔκαιρον ἀποκατασταθέντων, τῆς δὲ ἵππου κατὰ κέρας τεταγμένης· | Et cum jam omnes sperarent judicium futurum, hostesque adessent atque exercitus esset ordinatus, bestiæ equitesque opportuno in loco compositi, | When all were now waiting for the decision of the issue, and the enemy had already joined battle, and the army had been set in array, and the elephants brought back to a convenient post, and the cavalry deployed on the flanks, |
| 21 | Machabeus considering the coming of the multitude, and the divers preparations of armour, and the fierceness of the beasts, stretching out his hands to heaven, called upon the Lord, that worketh wonders, who giveth victory to them that are worthy, not according to the power of their arms, but according as it seemeth good to him. | Khi ông Ma-ca-bê nhìn thấy đông đảo quân địch xuất hiện, trang bị đủ loại vũ khí và đàn voi trận hung hãn, ông dang tay lên trời, khẩn cầu Đức Chúa là Đấng làm nên những công trình kỳ diệu, vì ông biết rằng chiến thắng không phải là nhờ vũ khí, nhưng là do Người quyết định ban cho những ai xứng đáng. | συνιδὼν ὁ Μακκαβαῖος τὴν τῶν πληθῶν παρουσίαν καὶ τῶν ὅπλων τὴν ποικίλην παρασκευήν, τήν τε τῶν θηρίων ἐπὶ μέρος εὔκαιρον ἀγριότητα, ἀνατείνας χεῖρας εἰς τὸν οὐρανόν, ἐπεκαλέσατο τὸν τερατοποιὸν κύριον, γινώσκων ὅτι οὐκ ἔστιν δι᾽ ὅπλων, καθὼς δὲ ἐὰν αὐτῷ κριθῇ, τοῖς ἀξίοις περιποιεῖται τὴν νίκην. | considerans Machabæus adventum multitudinis, et apparatum varium armorum, et ferocitatem bestiarum, extendens manus in cælum, prodigia facientem Dominum invocavit, qui non secundum armorum potentiam, sed prout ipsi placet, dat dignis victoriam. | Maccabaeus, perceiving the presence of the troops, and the various weapons with which they were equipped, and the savageness of the elephants, holding up his hands to heaven called upon the Lord who works wonders, knowing that success comes not by weapons, but that, according to how the Lord judges, he gains the victory for those who are worthy. |
| 22 | And in his prayer he said after this manner: Thou, O Lord, who didst send thy angel in the time of Ezechias king of Juda, and didst kill a hundred and eighty-five thousand of the army of Sennacherib: | Trong khi khẩn cầu, ông nói như thế này: “Lạy Chúa Tể, dưới triều Khít-ki-gia vua nước Giu-đê, Ngài đã sai sứ thần của Ngài đến tiêu diệt một trăm tám mươi lăm ngàn quân của Xan-khê-ríp. | ἔλεγεν δὲ ἐπικαλούμενος τόνδε τὸν τρόπον Σύ, δέσποτα, ἀπέστειλας τὸν ἄγγελόν σου ἐπὶ Ἑζεκίου τοῦ βασιλέως τῆς Ἰουδαίας, καὶ ἀνεῖλεν ἐκ τῆς παρεμβολῆς Σενναχηρεὶμ εἰς ἑκατὸν ὀγδοήκοντα πέντε χιλιάδας. | Dixit autem invocans hoc modo: Tu Domine, qui misisti angelum tuum sub Ezechia rege Juda, et interfecisti de castris Sennacherib centum octoginta quinque millia: | And calling upon God, he said this: “You, O Sovereign Lord, sent your angel in the time of King Hezekiah of Judea, and he killed of the army of Sennacherib as many as one hundred eighty-five thousand. |
| 23 | Send now also, O Lord of heaven, thy good angel before us, for the fear and dread of the greatness of thy arm, | Vậy giờ đây, lạy Chúa Tể ngự trên trời, xin kịp thời phái sứ thần đến đi trước chúng tôi, gieo sợ hãi và kinh hoàng cho địch quân. | καὶ νῦν, δυνάστα τῶν οὐρανῶν, ἀπόστειλον ἄγγελον ἀγαθὸν ἔμπροσθεν ἡμῶν εἰς δέος καὶ τρόμον· | et nunc, dominator cælorum, mitte angelum tuum bonum ante nos in timore et tremore magnitudinis brachii tui, | So now also, O Sovereign of the heavens, send a good angel before us to bring terror and trembling. |
| 24 | That they may be afraid, who come with blasphemy against thy holy people. And thus he concluded his prayer. | Xin Ngài vung cánh tay mạnh mẽ trừng phạt những kẻ nói lộng ngôn phạm thượng dám tấn công dân thánh của ngài.” Rồi ông kết thúc bằng những lời ấy.1 Mcb 7,43-50 | μεγέθει βραχίονός σου καταπλαγείησαν οἱ μετὰ βλασφημίας παραγινόμενοι ἐπὶ τὸν ἅγιόν σου λαόν. καὶ οὗτος μὲν ἐν τούτοις ἔληξεν. | ut metuant qui cum blasphemia veniunt adversus sanctum populum tuum. Et hic quidem ita peroravit. | Through the greatness of your arm let them be stricken with dismay who with blasphemy have come here against your holy people.” As he finished these words, |
| 25 | But Nicanor, and they that were with him came forward, with trumpets and songs. | Quân của Ni-ca-no tiến lên theo tiếng kèn và bài ca lâm trận. | Οἱ δὲ περὶ τὸν Νικάνορα μετὰ σαλπίγγων καὶ παιάνων προσῆγον· | Nicanor autem et qui cum ipso erant, cum tubis et canticis admovebant. | Nicanor and his company advanced with trumpets and victory songs; |
| 26 | But Judas, and they that were with him, encountered them, calling upon God by prayers: | Còn ông Giu-đa và những người theo ông thì giao chiến với quân địch giữa những lời kêu van cầu khẩn. | οἱ δὲ περὶ τὸν Ἰούδαν μετὰ ἐπικλήσεως καὶ εὐχῶν συνέμιξαν τοῖς πολεμίοις. | Judas vero et qui cum eo erant, invocato Deo, per orationes congressi sunt: | but Judas and his company joined battle with the enemy with invocation and prayers. |
| 27 | So fighting with their hands, but praying to the Lord with their hearts, they slew no less than five and thirty thousand, being greatly cheered with the presence of God. | Tay chiến đấu mà lòng cầu khẩn Thiên Chúa, họ giết ít nhất cũng được ba mươi lăm ngàn tên địch. Họ rất đỗi vui mừng vì Thiên Chúa đã biểu lộ quyền năng của Người. | καὶ ταῖς μὲν χερσὶν ἀγωνιζόμενοι, ταῖς δὲ καρδίαις πρὸς τὸν θεὸν εὐχόμενοι, κατέστρωσαν οὐδὲν ἧττον μυριάδων τριῶν καὶ πεντακισχιλίων, τῇ τοῦ θεοῦ μεγάλως εὐφρανθέντες ἐπιμελείᾳ. | manu quidem pugnantes, sed Dominum cordibus orantes, prostraverunt non minus triginta quinque millia, præsentia Dei magnifice delectati. | Fighting with their hands and praying to God with their hearts, they killed no less than thirty-five thousand men, being made exceedingly glad by the manifestation of God. |
| 28 | And when the battle was over, and they were returning with joy, they understood that Nicanor was slain in his armour. | Diệt quân thù xong, họ vui sướng trở về vì biết rằng Ni-ca-no đã ngã gục, mình còn mang đầy binh giáp. | Γενόμενοι δὲ ἀπὸ τῆς χρείας καὶ μετὰ χαρᾶς ἀναλύοντες, ἐπέγνωσαν προπεπτωκότα Νικάνορα σὺν τῇ πανοπλίᾳ. | Cumque cessassent, et cum gaudio redirent, cognoverunt Nicanorem ruisse cum armis suis. | When the engagement was over and they were returning again with joy, they recognized Nicanor lying dead in full armor. |
| 29 | Then making a shout, and a great noise, they blessed the Almighty Lord in their own language. | Giữa tiếng hò la inh ỏi, họ dùng tiếng của cha ông mà chúc tụng Chúa Tể. | γενομένης δὲ κραυγῆς καὶ ταραχῆς, εὐλόγουν τὸν δυνάστην τῇ πατρίῳ φωνῇ. | Facto itaque clamore, et perturbatione excitata, patria voce omnipotentem Dominum benedicebant. | Then there was shouting and noise, and they blessed the Sovereign Lord in the language of their ancestors. |
| 30 | And Judas, who was altogether ready, in body and mind, to die for his countrymen, commanded that Nicanor’s head, and his hand with the shoulder should be cut off, and carried to Jerusalem. | Rồi ông Giu-đa, người luôn luôn chiến đấu ở hàng đầu, người đã cống hiến cả cuộc đời mình cho đồng bào và vẫn giữ mối thân tình đối với dân tộc ngay từ thời niên thiếu, đã ra lệnh chặt đầu, chặt tay đến tận bả vai của Ni-ca-no đem về Giê-ru-sa-lem. | καὶ προσέταξεν ὁ καθ᾽ ἅπαν σώματι καὶ ψυχῇ πρωταγωνιστὴς ὑπὲρ τῶν πολιτῶν, ὁ τὴν τῆς ἡλικίας εὔνοιαν εἰς ὁμοεθνεῖς διαφυλάξας, τὴν τοῦ Νικάνορος κεφαλὴν ἀποτεμόντας, καὶ τὴν χεῖρα σὺν τῷ ὤμῳ, περιφέρειν εἰς Ἰεροσόλυμα. | Præcepit autem Judas, qui per omnia corpore et animo mori pro civibus paratus erat, caput Nicanoris, et manum cum humero abscissam, Jerosolymam perferri. | He who in all things was in body and soul the foremost champion of his fellow citizens, he who kept through life the good will of his youth toward his countrymen, ordered that Nicanor’s head be cut off with his hand and arm, and that they be brought to Jerusalem. |
| 31 | And when he was come thither, having called together his countrymen, and the priests to the altar, he sent also for them that were in the castle, | Đến nơi, ông triệu tập người đồng chủng, đặt các tư tế đứng trước bàn thờ dâng lễ toàn thiêu và cho gọi quân canh ở Thành Luỹ đến. | παραγενόμενος δὲ ἐκεῖ, καὶ συνκαλεσάμενος τοὺς ὁμοεθνεῖς καὶ τοὺς ἱερεῖς πρὸ τοῦ θυσιαστηρίου στήσας, μετεπέμψατο τοὺς ἐκ τῆς ἄκρας. | Quo cum pervenisset, convocatis contribulibus et sacerdotibus ad altare, accersiit et eos qui in arce erant. | When he had arrived there and had called his countrymen together and set the priests before the altar, he sent for those who were in the citadel. |
| 32 | And shewing them the head of Nicenor, and the wicked hand, which he had stretched out, with proud boasts, against the holy house of the Almighty God, | Ông giương cao thủ cấp của Ni-ca-no gian ác cho họ thấy, và cả bàn tay của tên lộng ngôn phạm thượng ấy, kẻ đã dám ngạo mạn giơ tay chống lại Đền Thánh của Đấng Toàn Năng. | καὶ ἐπιδεξάμενος τὴν τοῦ μιεροῦ Νικάνορος κεφαλὴν καὶ τὴν χεῖρα τοῦ δυσφήμου, ἣν ἐκτείνας ἐπὶ τὸν ἅγιον τοῦ παντοκράτορος οἶκον ἐμεγαλαύχησεν, | Et ostenso capite Nicanoris, et manu nefaria quam extendens contra domum sanctam omnipotentis Dei magnifice gloriatus est. | Showing the head of the vile Nicanor and the hand of that profane man, which with proud brags he had stretched out against the holy house of the Almighty, |
| 33 | He commanded also, that the tongue of the wicked Nicanor, should be cut out and given by pieces to birds, and the hand of the furious man to be hanged up over against the temple. | Cắt lưỡi của tên Ni-ca-no khốn kiếp đó rồi, ông hạ lệnh thái ra từng mảnh ném cho chim trời ăn, và truyền bêu trước Đền Thờ cánh tay là giá ông ta phải trả cho sự điên rồ của mình. | καὶ τὴν γλῶσσαν τοῦ δυσσεβοῦς Νικάνορος ἐκτεμών, ἔφη μετὰ μέρος τοῖς ὀρνέοις, τὰ δ᾽ ἐπίχειρα τῆς ἀνοίας κατέναντι τοῦ ναοῦ κρεμάσαι. | Linguam etiam impii Nicanoris præcisam jussit particulatim avibus dari: manum autem dementis contra templum suspendi. | and cutting out the tongue of the impious Nicanor, he said that he would give it in pieces to the birds, and hang up these rewards of his folly near the sanctuary. |
| 34 | Then all blessed the Lord of heaven, saying: Blessed be he that hath kept his own place undefiled. | Lúc ấy mọi người hướng lên trời chúc tụng Đức Chúa hiển linh; họ nói: “Chúc tụng Đấng đã gìn giữ Nơi Thánh của Người khỏi bị ô uế.” | οἱ δὲ πάντες εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησαν τὸν ἐπιφανῆ κύριον, λέγοντες Εὐλογητὸς ὁ διατηρήσας τὸν ἑαυτοῦ τόπον ἀμίαντον. | Omnes igitur cæli benedixerunt Dominum, dicentes: Benedictus qui locum suum incontaminatum servavit. | They all, looking up to heaven, blessed the Lord who had manifested himself, saying, “Blessed is he who has preserved his own place undefiled!” |
| 35 | And he hung up Nicanor’s head in the top of the castle, that it might be an evident and manifest sign of the help of God. | Ông Giu-đa cũng bêu thủ cấp của Ni-ca-no ở Thành Luỹ, để cho mọi người thấy dấu chỉ tỏ tường và hiển nhiên về ơn phù trợ của Đức Chúa. | ἐξέδησεν δὲ τὴν τοῦ Νικάνορος προτομὴν ἐκ τῆς ἄκρας ἐπίδηλον πᾶσιν, καὶ φανερὸν τῆς τοῦ κυρίου βοηθείας σημεῖον. | Suspendit autem Nicanoris caput in summa arce, ut evidens esset, et manifestum signum auxilii Dei. | He hung Nicanor’s head and shoulder from the citadel, a clear sign evident to all of the help of the Lord. |
| 36 | And they all ordained by a common decree, by no means to let this day pass without solemnity: | Mọi người bỏ thăm, cùng nhau đi đến quyết định là đừng để ngày ấy trôi qua mà không ghi nhớ gì cả, nhưng phải mừng vào ngày mười ba tháng mười hai, tức là tháng A-đa theo tiếng Xy-ri, ngày áp của ngày Moóc-đo-khai. | ἐδογμάτισαν δὲ πάντες μετὰ κοινοῦ ψηφίσματος μηδαμῶς ἐᾶσαι ἀπαρασήμαντον τὴνδε τὴν ἡμέραν· ἔχειν δὲ ἐπίσημον τὴν τρισκαιδεκάτην τοῦ δωδεκάτου μηνός Ἀδὰρ λέγεται τῇ κυριακῇ φωνῇ πρὸ μιᾶς ἡμέρας τῆς Μαρδοχαικῆς ἡμέρας. | Itaque omnes communi consilio decreverunt nullo modo diem istum absque celebritate præterire: | They all ordained with a common decree to in no way let this day pass undistinguished, but to mark with honor the thirteenth day of the twelfth month (it is called Adar in the Syrian language), the day before the day of Mordecai. |
| 37 | But to celebrate the thirteenth day of the month of Adar, called, in the Syrian language, the day before Mardochias’ day. | Các sự kiện liên quan đến Ni-ca-no đã xảy ra như vậy. Kể từ thời kỳ ấy, người Híp-ri hoàn toàn làm chủ thành Giê-ru-sa-lem. Tôi cũng xin kết thúc tác phẩm ở đây. | Τῶν οὖν κατὰ Νικάνορα χωρησάντων οὕτως, καὶ ἀπ᾽ ἐκείνων τῶν καιρῶν κρατηθείσης τῆς πόλεως ὑπὸ τῶν Ἐβραίων, καὶ αὐτὸς αὐτόθι τὸν λόγον καταπαύσω. | habere autem celebritatem tertiadecima die mensis Adar, quod dicitur voce syriaca, pridie Mardochæi diei. | This then having been the account of the attempt of Nicanor, and the city having from those times been held by the Hebrews, I also will here make an end of my book. |
| 38 | So these things being done with relation to Nicanor, and from that time the city being possessed by the Hebrews, I also will here make an end of my narration. | Nếu công việc soạn thảo được xuôi xắn và thành công, thì đó là điều tôi mong ước. Còn nếu tác phẩm kém giá trị và tầm thường, thì đó cũng là tất cả điều tôi có thể làm. | καὶ εἰ μὲν καλῶς, εὐθίκτως τῇ συντάξει, τοῦτο καὶ αὐτὸς ἤθελον· εἰ δὲ εὐτελῶς καὶ μετρίως, τοῦτο ἐφικτὸν ἦν μοι. | Igitur his erga Nicanorem gestis, et ex illis temporibus ab Hebræis civitate possessa, ego quoque in his faciam finem sermonis. | If I have written well and to the point in my story, this is what I myself desired; but if its poorly done and mediocre, this is the best I could do. |
| 39 | Which if I have done well, and as it becometh the history, it is what I desired: but if not so perfectly, it must be pardoned me. | Cũng như chỉ uống nguyên rượu hoặc nguyên nước thì không tốt, nhưng uống rượu có pha nước thì mới ngon lành và thú vị; cũng vậy nếu trình thuật được xếp đặt gọn gàng và hấp dẫn thì làm sướng tai người đọc truyện. Vậy tôi xin chấm dứt ở đây. | καθάπερ οἶνον κατὰ μόνας πίνειν, ὡσαύτως δὲ καὶ ὕδωρ πάλιν πολέμιον· ὃν δὲ τρόπον οἶνος ὕδατι συνκερασθεὶς ἤδη καὶ ἐπιτερπῆ τὴν χάριν ἀποτελεῖ, οὕτως καὶ τὸ τῆς κατασκευῆς τοῦ λόγου τέρπει τὰς ἀκοὰς τῶν ἐντυγχανόντων τῇ συντάξει. Ἐνταῦθα δὲ ἔσται ἡ τελευτή. | Et si quidem bene, et ut historiæ competit, hoc et ipse velim: sin autem minus digne, concedendum est mihi. | For as it is distasteful to drink wine alone and likewise to drink water alone, while the mingling of wine with water at once gives full pleasantness to the flavor; so also the fashioning of the language delights the ears of those who read the story. Here is the end. |
| 40 | For as it is hurtful to drink always wine, or always water, but pleasant to use sometimes the one, and sometimes the other: so if the speech be always nicely framed, it will not be grateful to the readers. But here it shall be ended. | — | — | Sicut enim vinum semper bibere, aut semper aquam, contrarium est; alternis autem uti, delectabile: ita legentibus si semper exactus sit sermo, non erit gratus. Hic ergo erit consummatus. | — |
Chỉ hiển thị các ấn bản đã công khai. Mỗi câu khớp theo tham chiếu chuẩn (OSIS); nơi cách đánh số câu khác nhau (Thánh Vịnh theo bản Hy Lạp/Latinh), câu hiện đúng ở dòng của bản đó.