Đối chiếu bản dịch & ngôn ngữ
2 Ma-ca-bê 12
| Câu | DRA English · Douay-Rheims (Challoner) | LCCMN Tiếng Việt · KPA — ấn bản Lời Chúa cho mọi người | LXX Hy Lạp · Septuagint (Swete 1930) | Vulg Latinh · Clementine Vulgate | WEB-C English · World English Bible (Catholic Edition) |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | When these covenants were made, Lyslas went to the king, and the Jews gave themselves to husbandry. | Ký kết các hiệp ước xong, tướng Ly-xi-a trở về triều đình; còn người Do-thái quay lại với đồng áng. | Γενομένων δὲ τῶν συνθηκῶν τούτων, ὁ μὲν Λυσίας ἀπῄει πρὸς τὸν βασιλέα, οἱ δὲ Ἰουδαῖοι περὶ τὴν γεωργίαν ἐγίνοντο. | His factis pactionibus, Lysias pergebat ad regem, Judæi autem agriculturæ operam dabant. | So when this agreement had been made, Lysias departed to the king, and the Jews went about their farming. |
| 2 | But they that were behind, namely, Timotheus and Apollonius the son of Genneus, also Hieronymus, and Demophon, and besides them Nicanor the governor of Cyprus, would not suffer them to live in peace, and to be quiet. | Nhưng trong số các tổng trấn, các tướng Ti-mô-thê, A-pô-lô-ni-ô con ông Ghen-nai-ô, Giê-rô-ni-mô và Đê-mô-phôn, rồi cả tướng Ni-ca-no người Sýp, đã không để cho người Do-thái sống yên ổn thái bình. | τῶν δὲ κατὰ τόπον στρατηγῶν Τιμόθεος καὶ Ἀπολλώνιος ὁ τοῦ Γενναίου, ἔτι δὲ Ἱερώνυμος καὶ Δημοφών, πρὸς δὲ τούτοις Νικάνωρ ὁ Κυπριάρχης, οὐκ εἴων αὐτοὺς εὐσταθεῖν καὶ τὰς ἡσυχίας ἄγειν. | Sed hi qui resederant, Timotheus, et Apollonius Gennæi filius, sed et Hieronymus, et Demophon super hos, et Nicanor Cypriarches, non sinebant eos in silentio agere et quiete. | But some of the governors of districts, Timotheus and Apollonius the son of Gennaeus, and also Hieronymus and Demophon, and beside them Nicanor the governor of Cyprus, would not allow them to enjoy tranquillity and live in peace. |
| 3 | The men of Joppe also were guilty of this kind of wickedness: they desired the Jews who dwelt among them to go with their wives and children into the boats, which they had prepared, as though they had no enmity to them. | Dân thành Gia-phô đã phạm một tội ác tày trời. Chúng mời người Do-thái cư ngụ trong thành đưa vợ con xuống những chiếc thuyền chúng đã bố trí sãn, làm như thể không có hiềm thù chi với họ. | Ἰοππεῖται δὲ τηλικοῦτο συνετελέσαντο δυσσέβημα, παρακαλέσαντες τοὺς ἐν ἑαυτοῖς οἰκοῦντας Ἰουδαίους ἐμβῆναι εἰς τὰ παρακατασταθέντα ὑπ᾽ αὐτῶν σκάφη σὺν γυναιξὶν καὶ τέκνοις, ὡς μηδεμιᾶς ἐνεστώσης πρὸς αὐτοὺς δυσμενείας· | Joppitæ vero tale quoddam flagitium perpetrarunt: rogaverunt Judæos cum quibus habitabant, ascendere scaphas quas paraverant, cum uxoribus et filiis, quasi nullis inimicitiis inter eos subjacentibus. | Men of Joppa perpetrated this great impiety: they invited the Jews who lived among them to go with their wives and children into the boats which they had provided, as though they had no ill will toward them. |
| 4 | Which when they had consented to, according to the common decree of the city, suspecting nothing, because of the peace: when they were gone forth into the deep, they drowned no fewer than two hundred of them. | An tâm vì đã có một quyết định của toàn thể dân thành, người Do-thái nhận lời mời để chứng tỏ mình hiếu hoà và không chút ngờ vực. Nhưng khi ra khơi, họ bị nhận chìm, có ít nhất là hai trăm người chết. | μετὰ δὲ τὸ κοινὸν τῆς πόλεως ψήφισμα καὶ τούτων ἐπιδεξαμένων, ὡς ἂν εἰρηνεύειν θελόντων καὶ μηδὲν ὕποπτον ἐχόντων, ἀχθέντας αὐτοὺς ἐβύθισαν ὄντας οὐκ ἔλαττον τῶν διακοσίων. | Secundum commune itaque decretum civitatis, et ipsis acquiescentibus, pacisque causa nihil suspectum habentibus: cum in altum processissent, submerserunt non minus ducentos. | When the Jews, relying on the public vote of the city, accepted the invitation, as men desiring to live in peace and suspecting nothing, they took them out to sea and drowned not less than two hundred of them. |
| 5 | But as soon as Judas heard of this cruelty done to his countrymen, he commanded the men that were with him: and after having called upon God the just judge, | Biết được tội ác dã man chúng gây ra cho đồng bào mình, ông Giu-đa đã loan tin cho quân lính. | μεταλαβὼν δὲ ὁ Ἰούδας τὴν γεγονυῖαν εἰς τοὺς ὁμοεθνεῖς ὠμότητα, παραγγείλας τοῖς περὶ αὐτὸν ἀνδράσιν | Quam crudelitatem Judas in suæ gentis homines factam ut cognovit, præcepit viris qui erant cum ipso: et invocato justo judice Deo, | When Judas heard of the cruelty done to his fellow countrymen, giving command to the men that were with him |
| 6 | He came against those murderers of his brethren, and set the haven on fire in the night, burnt the boats, and slew with the sword them that escaped from the fire. | Rồi sau khi khẩn cầu Thiên Chúa là thẩm phán công minh, ông tiến đánh bọn người đã giết hại anh em ông. Đang đêm, ông phóng hoả đốt hải cảng, thiêu rụi thuyền bè, chém giết những kẻ trốn trong đó. | καὶ ἐπικαλεσάμενος τὸν δίκαιον κριτὴν θεόν, παραγενόμενος ἐπὶ τοὺς μιαιφόνους τῶν ἀδελφῶν, τὸν μὲν λιμένα νύκτωρ ἐνέπρησεν καὶ τὰ σκάφη κατέφλεξεν, τοὺς δὲ ἐκεῖ συμφυγόντας ἐξεκέντησεν. | venit adversus interfectores fratrum, et portum quidem noctu succendit, scaphas exussit, eos autem qui ab igne refugerant, gladio peremit. | and calling upon God the righteous Judge, he came against the murderers of his kindred, and set the harbor on fire at night, burned the boats, and put to the sword those who had fled there. |
| 7 | And when he had done these things in this manner, he departed as if he would return again, and root out all the Joppites. | Vì nội thành đóng kín nên ông rút về, nhưng vẫn giữ ý định sẽ trở lại làm cỏ toàn thành Gia-phô. | τοῦ δὲ χωρίου συνκλεισθέντος, ἀνέλυσεν, πάλιν ἥξων καὶ τὸ σύμπαν τῶν Ἰοππιτῶν ἐκριζῶσαι πολίτευμα. | Et cum hæc ita egisset, discessit quasi iterum reversurus, et universos Joppitas eradicaturus. | But when the town gates were closed, he withdrew, intending to come again to root out the whole community of the men of Joppa. |
| 8 | But when he understood that the men of Jamnia also designed to do in like manner to the Jews that dwelt among them, | Tuy nhiên, khi biết những người ở Giam-ni-a định dùng những thủ đoạn tương tự đối với người Do-thái đang sinh sống tại đây, | μεταλαβὼν δὲ καὶ τοὺς ἐν Ἰαμνίᾳ τὸν αὐτὸν ἐπιτελεῖν βουλομένους τρόπον τοῖς κατοικοῦσιν Ἰουδαίοις, | Sed cum cognovisset et eos qui erant Jamniæ, velle pari modo facere habitantibus secum Judæis, | But learning that the men of Jamnia intended to do the same thing to the Jews who lived among them, |
| 9 | He came upon the Jamnites also by night, and set the haven on fire with the ships, so that the light of the fire was seen at Jerusalem two hundred and forty furlongs off. | ông Giu-đa đã tấn công dân thành Giam-ni-a vào ban đêm, phóng hoả đốt hải cảng, thuyền bè. Mãi tận Giê-ru-sa-lem, cách đó khoảng năm mươi cây số, người ta còn thấy ánh lửa.1 Mcb 5,9-54 | καὶ τοῖς Ἰαμνίταις νυκτὸς ἐπιβαλὼν ὑφῆψεν τὸν λιμένα σὺν τῷ στόλῳ, ὥστε ἐπιφαίνεσθαι τὰς αὐγὰς τοῦ φέγγους εἰς τὰ Ἰεροσόλυμα, σταδίων ὄντων διακοσίων τεσσεράκοντα. | Jamnitis quoque nocte supervenit, et portum cum navibus succendit: ita ut lumen ignis appareret Jerosolymis a stadiis ducentis quadraginta. | he attacked the Jamnites at night, and set fire to the harbor together with the fleet, so that the glare of the light was seen at Jerusalem, two hundred forty furlongs distant. |
| 10 | And when they were now gone from thence nine furlongs, and were marching towards Timotheus, five thousand footmen and Ave hundred horsemen of the Arabians set upon them. | Lúc đó ông Giu-đa đem quân lên đường đi đánh tướng Ti-mô-thê. Vừa rời khỏi nơi đó được hai cây số, ông đã bị người Ả-rập tấn công. Bọn này có ít nhất năm ngàn bộ binh và năm trăm kỵ mã. | Ἐκεῖθεν δὲ ἀποσπάσαντες σταδίους ἐννέα, ποιουμένων τὴν πορίαν ἐπὶ τὸν Τιμόθεον, ἐπέβαλλον Ἄραβες αὐτῷ οὐκ ἐλάττους τῶν πεντακισχιλίων, ἱππεῖς δὲ πεντακόσιοι. | Inde cum jam abiissent novem stadiis, et iter facerent ad Timotheum, commiserunt cum eo Arabes quinque millia viri, et equites quingenti. | Now when they had drawn off nine furlongs from there, as they marched against Timotheus, an army of Arabians attacked him, no fewer than five thousand infantry and five hundred cavalry. |
| 11 | And after a hard fight, in which by the help of God they got the victory, the rest of the Arabians being overcome, besought Judas for peace, promising to give him pastures, and to assist him in other things. | Trận chiến diễn ra ác liệt. Nhờ có Thiên Chúa trợ giúp, quân của ông Giu-đa đã chiến thắng. Bị thất trận, dân du mục Ả-rập đã xin cầu hoà với ông Giu-đa. Chúng hứa sẽ nộp đàn súc vật cho ông và sẽ phục vụ ông bất cứ lúc nào. | γενομένης δὲ καρτερᾶς μάχης καὶ τῶν περὶ τὸν Ἰούδαν διὰ τὴν παρὰ τοῦ θεοῦ βοήθειαν εὐημερησάντων, ἐλαττονωθέντες οἱ νομάδες ἠξίουν δοῦναι τὸν Ἰούδαν δεξιὰν αὐτοῖς, ὑπισχνούμενοι καὶ βοσκήματα δώσειν καὶ ἐν τοῖς λοιποῖς ὠφελήσειν αὐτούς. | Cumque pugna valida fieret, et auxilio Dei prospere cessisset, residui Arabes victi petebant a Juda dextram sibi dari, promittentes se pascua daturos, et in ceteris profuturos. | And when a hard battle had been fought, and Judas and his company, by the help of God, had good success, the nomads being overcome implored Judas to grant them friendship, promising to give him livestock, and to help his people in all other ways. |
| 12 | And Judas thinking that they might be profitable indeed in many things, promised them peace, and after having joined hands, they departed to their tents. | Ông Giu-đa hiểu rằng chúng sẽ có thể giúp ích cho ông rất nhiều, nên đã chấp thuận cho chúng làm hoà. Sau khi ngưng chiến, chúng trở về phần đất của mình. | Ἰούδας δὲ ὑπολαβὼν ὡς ἀληθῶς ἐν πολλοῖς αὐτοὺς χρησίμους, ὑπεχώρησεν εἰρήνην ἄξειν πρὸς αὐτούς· καὶ λαβόντες δεξιὰς εἰς τὰς σκηνὰς ἐχωρίσθησαν. | Judas autem arbitratus vere in multis eos utiles, promsit pacem: dextrisque acceptis, discessere ad tabernacula sua. | So Judas, thinking that they would indeed be profitable in many things, agreed to live in peace with them; and receiving pledges of friendship they departed to their tents. |
| 13 | He also laid siege to a certain strong city, encompassed with bridges and walls, and inhabited by multitudes of different nations, the name of which is Casphin. | Ông Giu-đa cũng tấn công một thành kia có luỹ kiên cố và tường thành bao quanh; trong thành có nhiều dân tộc khác nhau sinh sống. Thành đó gọi là Cát-pin. | Ἐπέβαλεν δὲ καὶ ἐπί τινα πόλιν γεφυροῦν, ὀχυρὰν καὶ τείχεσιν περιπεφραγμένην καὶ πανμιγέσιν ἔθνεσιν κατοικουμένην, ὄνομα δὲ Κασπείν. | Aggressus est autem et civitatem quamdam firmam pontibus murisque circumseptam, quæ a turbis habitabatur gentium promiscuarum: cui nomen Casphin. | He also attacked a certain city, strong and fenced with earthworks and walls, and inhabited by a mixed multitude of various nations. It was named Caspin. |
| 14 | But they that were within it, trusting in the strength of the walls, and the provision of victuals, behaved in a more negligent manner, and provoked Judas with railing and blaspheming, and uttering such words as were not to be spoken. | Dân trong thành, cậy vào tường luỹ vững chắc và kho lương thực dự trữ, đã đối xử lỗ mãng với ông và những người theo phe ông: chửi bới, nói lời phạm thượng và thốt ra những câu thô lỗ tục tằn. | οἱ δὲ ἔνδον πεποιθότες τῇ τῶν τειχέων ἐρυμνότητι τῇ τε τῶν βρωμάτων παραθέσει, ἀναγωγότερον ἐχρῶντο τοῖς περὶ τὸν Ἰούδαν, λοιδοροῦντες, καὶ προσέτι βλασφημοῦντες καὶ λαλοῦντες ἃ μὴ θέμις. | Hi vero qui intus erant, confidentes in stabilitate murorum et apparatu alimoniarum, remissius agebant, maledictis lacessentes Judam et blasphemantes, ac loquentes quæ fas non est. | Those who were within, trusting in the strength of the walls and their store of provisions, behaved themselves rudely toward Judas and those who were with him, railing, and furthermore blaspheming and speaking impious words. |
| 15 | But Machabeus calling upon the great Lord of the world, who without any rams or engines of war threw down the walls of Jericho in the time of Josue, fiercely assaulted the walls. | Ông Giu-đa và những người thuộc phe ông kêu cầu Chúa Tể càn khôn, Đấng đã khiến cho thành Giê-ri-khô phải sụp đổ vào thời ông Giô-suê mà không cần máy phá thành hay chiến cụ. Rồi như mãnh thú, họ xông lên tường thành. | οἱ δὲ περὶ τὸν Ἰούδαν ἐπικαλεσάμενοι τὸν μέγαν τοῦ κόσμου δυνάστην, τὸν ἄτερ κριῶν καὶ μηχανῶν ὀργανικῶν κατακρημνίσαντα τὴν Ἰεριχὼ κατὰ τοὺς Ἰησοῦ χρόνους, ἐνέσεισαν θηριωδῶς τῷ τείχει· | Machabæus autem, invocato magno mundi Principe, qui sine arietibus et machinis temporibus Jesu præcipitavit Jericho, irruit ferociter muris: | But Judas and his company, calling upon the great Sovereign of the world, who without rams and cunning engines of war hurled down Jericho in the times of Joshua, rushed wildly against the wall. |
| 16 | And having taken the city by the will of the Lord, he made an unspeakable slaughter, so that a pool adjoining of two furlongs broad seemed to run with the blood of the slain. | Do ý muốn của Thiên Chúa, họ đã chiếm được thành; họ ra tay chém giết, đến nỗi cái hồ bên cạnh rộng bốn trăm thước như lênh láng máu.1 Mcb 5,37-44 | καταλαβόμενοί τε τὴν πόλιν τῇ τοῦ θεοῦ θελήσει ἀμυθήτους ἐποιήσαντο σφαγάς, ὥστε τὴν παρακειμένην λίμνην τὸ πλάτος ἔχουσαν σταδίους δύο καταρρεῖν τὸ αἷμα πεπληρωμένην φαίνεσθαι. | et capta civitate per Domini voluntatem, innumerabiles cædes fecit, ita ut adjacens stagnum stadiorum duorum latitudinis sanguine interfectorum fluere videretur. | Having taken the city by the will of God, they made unspeakable slaughter, so much that the adjoining lake, which was two furlongs broad, appeared to be filled with the deluge of blood. |
| 17 | From thence they departed seven hundred and fifty furlongs, and came to Characa to the Jews that are called Tubianites. | Rời khỏi đó, ông Giu-đa và những người thuộc phe ông đi chừng một trăm bốn mươi cây số tới Kha-rắc, nơi người Do-thái, cũng gọi là người Tô-bi-a đang sinh sống. | Ἐκεῖθεν δὲ ἀποσπάσαντες σταδίους ἑπτακοσίους πεντήκοντα διήνυσαν εἰς τὸν χάρακα καὶ πρὸς τοὺς λεγομένους Τουβεινοὺς Ἰουδαίους. | Inde discesserunt stadia septingenta quinquaginta, et venerunt in Characa ad eos, qui dicuntur Tubianæi, Judæos: | When they had gone seven hundred fifty furlongs from there, they made their way to Charax, to the Jews that are called Tubieni. |
| 18 | But as for Timotheus, they found him not in those places, for before he had dispatched any thing he went back, having left a very strong garrison in a certain hold: | Nhưng họ không gặp tướng Ti-mô-thê tại các nơi ấy, vì trước đó ông ta đã rút lui, bởi không làm nên công chuyện gì. Tuy nhiên, ông ta đã để lại một đội quân rất hùng hậu trấn giữ ở một địa điểm nào đó. | καὶ Τιμόθεον μὲν ἐπὶ τῶν τόπων οὐ κατέλαβον, ἄπρακτον τότε ἐκ τῶν τόπων ἐκλελυκότα, καταλελοιπότα δὲ φρουρὰν ἔν τινι τόπῳ καὶ μάλα ὀχυράν. | et Timotheum quidem in illis locis non comprehenderunt, nulloque negotio perfecto regressus est, relicto in quodam loco firmissimo præsidio. | They didn’t find Timotheus in that district, for he had by then departed from the district without accomplishing anything, but had left behind a very strong garrison in one place. |
| 19 | But Dositheus, and Sosipater, who were captains with Machabeus, slew them that were left by Timotheus in the hold, to the number of ten thousand men. | Các tướng lãnh của ông Ma-ca-bê là Đô-xi-thê và Xô-xi-pát-rô vẫn tiến đánh và tiêu diệt được hơn mười ngàn quân mà tướng Ti-mô-thê đã để lại ở pháo đài. | Δωσίθεος δὲ καὶ Σωσίπατρος, τῶν περὶ τὸν Μακκαβαῖον ἡγεμόνων, ἐξοδεύσαντες τοὺς ὑπὸ Τιμοθέου ἀπώλεσαν καταλειφθέντας ἐν τῷ ὀχυρώματι, πλείους τῶν μυρίων ἀνδρῶν· | Dositheus autem et Sosipater, qui erant duces cum Machabæo, peremerunt a Timotheo relictos in præsidio, decem millia viros. | But Dositheus and Sosipater, who were captains under Maccabaeus, went out and destroyed those who had been left by Timotheus in the stronghold, more than ten thousand men. |
| 20 | And Machabeus having set in order about him six thousand men, and divided them by bands, went forth against Timetheus, who had with him a hundred and twenty thousand footmen, and two thousand five hundred horsemen. | Còn ông Ma-ca-bê thì chia đạo quân của mình thành nhiều cánh quân và đặt người chỉ huy những cánh quân ấy; rồi xông đánh tướng Ti-mô-thê, người đang nắm trong tay một trăm hai mươi ngàn bộ binh và hai ngàn năm trăm kỵ binh. | ὁ δὲ Μακκαβαῖος, διατάξας τὴν περὶ αὐτὸν στρατιὰν σπειρηδόν, κατέστησεν αὐτοὺς ἐπὶ τῶν σπειρῶν· καὶ ἐπὶ τὸν Τιμόθεον ὥρμησαν ἔχοντα περὶ αὐτὸν μυριάδας δώδεκα πεζῶν, ἱππεῖς δὲ δισχιλίους καὶ πρὸς τοῖς ἑπτακισχιλίοις. | At Machabæus, ordinatis circum se sex millibus, et constitutis per cohortes, adversus Timotheum processit, habentem secum centum viginti millia peditum, equitumque duo millia quingentos. | Maccabaeus, arranging his own army in divisions, set these two over the bands, and marched in haste against Timotheus, who had with him one hundred twenty thousand infantry and two thousand five hundred cavalry. |
| 21 | Now when Timotheus had knowledge of the coming of Judas, he sent the women and children, and the other baggage before him into a fortress, called Carnion: for it was impregnable and hard to come at, by reason of the straitness of the places. | Được tin ông Giu-đa đang tới, tướng Ti-mô-thê cho đưa đàn bà, trẻ con và các đồ đoàn đến một nơi gọi là Các-ni-on, vì đây là một vị trí hiểm trở, khó lui tới do đường đi nhỏ hẹp. | τὴν δὲ ἔφοδον μεταλαβὼν Ἰούδου, προεξαπέστειλεν ὁ Τιμόθεος τὰς γυναῖκας καὶ τὴν ἄλλην ἀποσκευὴν εἰς τὸ λεγόμενον Κάρνιον· ἦν γὰρ δυσπολιόρκητον καὶ δυσπρόσιτον τὸ χωρίον διὰ τὴν πάντων τῶν τόπων στενότητα. | Cognito autem Judæ adventu, Timotheus præmisit mulieres et filios, et reliquum apparatum, in præsidium quod Carnion dicitur: erat enim inexpugnabile, et accessu difficile propter locorum angustias. | When Timotheus heard of the approach of Judas, he at once sent away the women and the children with the baggage into the fortress called Carnion; for the place was hard to besiege and difficult to access by reason of the narrowness of the approaches on all sides. |
| 22 | But when the first band of Judas came in sight, the enemies were struck with fear, by the presence of God, who seeth all things, and they were put to flight one from another, so that they were often thrown down by their own companions, and wounded with the strokes of their own swords. | Khi cánh quân thứ nhất của ông Giu-đa vừa xuất hiện, địch quân hốt hoảng, sợ hãi, vì Đấng thấu suốt mọi sự đã hiển linh trên chúng. Chúng đổ xô chạy tứ tán đến nỗi nhiều lần gây thương tích cho nhau và bị đâm bởi chính mũi gươm của nhau. | ἐπιφανείσης δὲ τῆς Ἰούδου σπείρης πρώτου, καὶ γενομένου δέους ἐπὶ τοὺς πολεμίους, φόβου τε ἐκ τῆς τοῦ τὰ πάντα ἐφορῶντος ἐπιφανίας γενομένης ἐπ᾽ αὐτούς, εἰς φυγὴν ὥρμησαν ἄλλος ἀλλαχῇ φερόμενος, ὥστε πολλάκις ὑπὸ τῶν ἰδίων βλάπτεσθαι καὶ ταῖς τῶν ξιφῶν ἀκμαῖς ἀναπείρεσθαι. | Cumque cohors Judæ prima apparuisset, timor hostibus incussus est ex præsentia Dei, qui universa conspicit: et in fugam versi sunt alius ab alio, ita ut magis a suis dejicerentur, et gladiorum suorum ictibus debilitarentur. | When the band of Judas, who led the first division, appeared in sight, and when terror and fear came upon the enemy, because the manifestation of him who sees all things came upon them, they fled in every direction, carried this way and that, so that they were often injured by their own men, and pierced with the points of their own swords. |
| 23 | But Judas was vehemently earnest in punishing the profane, of whom he slew thirty thousand men. | Ông Giu-đa truy kích chúng gắt gao, tàn sát bọn hung hãn và tiêu diệt được khoảng ba mươi ngàn tên. | ἐποιεῖτο δὲ τὸν διωγμὸν εὐτονώτερον Ἰούδας, συνκεντῶν τοὺς ἀλιτηρίους, διέφθειρεν δὲ εἰς μυριάδας τρεῖς ἀνδρῶν. | Judas autem vehementer instabat puniens profanos, et prostravit ex eis triginta millia virorum. | Judas continued the pursuit more vigorously, putting the wicked wretches to the sword, and he destroyed as many as thirty thousand men. |
| 24 | And Timotheus himself fell into the hands of the band of Dositheus and Sosipater, and with many prayers he besought them to let him go with his life, because he had the parents and brethren of many of the Jews, who, by his death, might happen to be deceived. | Chính tướng Ti-mô-thê cũng rơi vào tay quân của các ông Đô-xi-thê và Xô-xi-pát-rô; nhưng ông ta đã khéo lươn lẹo van xin được bảo toàn tính mạng; bởi lẽ ông ta cũng đang giam giữ cha mẹ và cả anh em của nhiều người trong đám quân Do-thái, nên những người này nằm trong quyền sinh sát của ông. | αὐτὸς δὲ ὁ Τιμόθεος ἐμπεσὼν τοῖς περὶ τὸν Δωσίθεον καὶ Σωσίπατρον ἠξίου μετὰ πολλῆς γοητίας ἐξαφεῖναι ὡς σῷον αὐτόν, διὰ τὸ πλειόνων μὲν γονεῖς, ὧν δὲ ἀδελφοὺς ἔχειν, καὶ τούτους ἀλογηθῆναι συμβήσεται· | Ipse vero Timotheus incidit in partes Dosithei et Sosipatris: et multis precibus postulabat ut vivus dimitteretur, eo quod multorum ex Judæis parentes haberet ac fratres, quos morte ejus decipi eveniret. | Timotheus himself, falling in with the company of Dositheus and Sosipater, implored them with much crafty guile to let him go with his life, because he had in his power the parents of many of them and the kindred of some. “Otherwise, he said, little regard will be shown to these.” |
| 25 | And when he had given his faith that he would restore them according to the agreement, they let him go without hurt, for the saving of their brethren. | Vì thế, sau khi ông ta đã dài dòng thuyết phục họ bằng lời cam kết là sẽ đưa những người ấy trở về an toàn, thì, để cứu các anh em mình, họ đã thả ông ta ra. | πιστώσαντος δὲ αὐτοῦ διὰ πλειόνων τὸν ὁρισμὸν ἀποκαταστῆσαι τούτους ἀπημάντους, ἀπέλυσαν αὐτὸν ἕνεκα τῆς τῶν ἀδελφῶν σωτηρίας. | Et cum fidem dedisset restituturum se eos secundum constitutum, illæsum eum dimiserunt propter fratrum salutem. | So when he had with many words confirmed the agreement to restore them without harm, they let him go that they might save their kindred. |
| 26 | Then Judas went away to Carnion, where he slew five and twenty thousand persons. | Rồi ông Giu-đa tiến vào Các-ni-on, và A-téc-ga-tê-on, sát hại hai mươi lăm ngàn tên địch.1 Mcb 5,45-54 | Ἐξελθὼν δὲ ἐπὶ τὸ Κάρνιον καὶ τὸ Ἀτεργάτιον, κατέσφαξεν μυριάδας σωμάτων δύο πεντακισχιλίους. | Judas autem egressus est ad Carnion, interfectis viginti quinque millibus. | Then Judas, marching against Carnion and the temple of Atergatis, killed twenty-five thousand people. |
| 27 | And after he had put to flight and destroyed these, he removed his army to Ephron, a strong city, wherein there dwelt a multitude of divers nations: and stout young men standing upon the walls made a vigorous resistance: and in this place there were many engines of war, and a provision of darts. | Sau khi đánh bại và tiêu diệt quân thù, ông Giu-đa còn đem quân tiến đánh Ép-rôn, một thành kiên cố, nơi tướng Ly-xa-ni-a cùng với nhiều người thuộc các bộ lạc khác nhau đang trú đóng. Trai tráng được bố trí trước các tường thành; chúng chiến đấu anh dũng; bên trong lại có dự trữ nhiều máy móc và cung tên. | μετὰ δὲ τὴν τούτων τροπὴν καὶ ἀπώλειαν ἐπεστράτευσεν καὶ ἐπὶ Ἐφρών, πόλιν ὀχυράν, ἐν ᾗ πάμφυλα ἐν αὐτῇ πλήθη· νεανίαι δὲ ῥωμαλέοι πρὸ τῶν τειχέων καθεστῶτες εὐρώστως ἀπεμάχοντο· ἔνθα ὀργάνων καὶ βελῶν πολλαὶ παραθέσεις ὑπῆρχον. | Post horum fugam et necem, movit exercitum ad Ephron civitatem munitam, in qua multitudo diversarum gentium habitabat: et robusti juvenes pro muris consistentes fortiter repugnabant: in hac autem machinæ multæ et telorum erat apparatus. | After he had put these to flight and destroyed them, he marched against Ephron also, a strong city, wherein were multitudes of people of all nations. Stalwart young men placed on the walls made a vigorous defense. There were great stores of war engines and darts there. |
| 28 | But when they had invocated the Almighty, who with his power breaketh the strength of the enemies, they took the city; and slew five and twenty thousand of them that were within. | Sau khi kêu cầu Chúa Tể cao cả, Đấng đã dùng quyền năng đập tan sức mạnh quân thù, người Do-thái chiếm được thành; họ sát hại chừng hai mươi lăm ngàn tên địch đồn trú trong đó. | ἐπικαλεσάμενοι δὲ τὸν δυνάστην τὸν μετὰ κράτους συντρίβοντα τὰς τῶν πολεμίων ὁλκάς, ἔλαβον τὴν πόλιν ὑποχείριον, κατέστρωσαν δὲ τῶν ἔνδον εἰς μυριάδας δύο πεντακισχιλίους. | Sed cum Omnipotentem invocassent, qui potestate sua vires hostium confringit, ceperunt civitatem: et ex eis qui intus erant, viginti quinque millia prostraverunt. | But calling upon the Sovereign who with might shatters the strength of the enemy, they took the city into their hands, and killed as many as twenty-five thousand of those who were in it. |
| 29 | From thence they departed to Scythopolis, which lieth six hundred furlongs from Jerusalem. | Rời nơi ấy, họ tiến đánh Xi-ky-thô-pô-li, cách Giê-ru-sa-lem khoảng một trăm mười cây số. | ἀναζεύξαντές τε ἐκεῖθεν, ὥρμησαν ἐπὶ Σκυθῶν πόλιν, ἀπέχουσαν ἀπὸ Ἰεροσολύμων σταδίους ἑξακοσίους. | Inde ad civitatem Scytharum abierunt, quæ ab Jerosolymis sexcentis stadiis aberat. | Setting out from there, they marched in haste against Scythopolis, which is six hundred furlongs away from Jerusalem. |
| 30 | But the Jews that were among the Scythopolitans testifying that they were used kindly by them, and that even in the times of their adversity they had treated them with humanity: | Nhưng các người Do-thái sinh sống ở đó làm chứng rằng dân thành Xi-ky-thô-pô-li đối đãi với họ rất tử tế và tiếp đón họ ân cần trong cơn quẫn bách. | ἀπομαρτυρησάντων δὲ τῶν ἐκεῖ καθεστώτων Ἰουδαίων ἣν οἱ Σκυθοπολεῖται ἔσχον πρὸς αὐτοὺς εὔνοιαν, καὶ ἐν τοῖς τῆς ἀτυχίας καιροῖς ἥμερον ἀπάντησιν, | Contestantibus autem his, qui apud Scythopolitas erant, Judæis, quod benigne ab eis haberentur, etiam temporibus infelicitatis quod modeste secum egerint: | But when the Jews who were settled there testified of the good will that the Scythopolitans had shown toward them, and of their kind treatment of them in the times of their misfortune, |
| 31 | They gave them thanks exhorting them to be still friendly to their nation, and so they came to Jerusalem, the feast of the weeks being at hand. | Ông Giu-đa và các người theo ông cám ơn dân thành này và khuyến khích họ cứ giữ mối thịnh tình này với người Do-thái. Rồi ông Giu-đa và các người theo ông trở về Giê-ru-sa-lem, gần ngày mừng lễ các Tuần. | εὐχαριστήσαντες καὶ προσπαρακαλέσαντες καὶ εἰς τὰ λοιπὰ πρὸς τὸ γένος εὐμενεῖς εἶναι, παρεγενήθησαν εἰς Ἰεροσόλυμα, τῆς τῶν ἑβδομάδων ἑορτῆς οὔσης ὑπογύου. | gratias agentes eis, et exhortati etiam de cetero erga genus suum benignos esse, venerunt Jerosolymam die solemni septimanarum instante. | they gave thanks, and further exhorted them to remain well disposed toward the race for the future. Then they went up to Jerusalem, the feast of weeks being close at hand. |
| 32 | And after Pentecost they marched against Gorgias the governor of Idumea. | Sau lễ gọi là lễ Ngũ Tuần, ông Giu-đa và các người theo ông tiến đánh tướng Goóc-ghi-át, tổng trấn miền I-đu-mê. | Μετὰ δὲ τὴν λεγομένην πεντηκοστὴν ὥρμησαν ἐπὶ Γοργίαν τὸν τῆς Ἰδουμαίας στρατηγόν. | Et post Pentecosten abierunt contra Gorgiam præpositum Idumææ. | But after the feast called Pentecost, they marched in haste against Gorgias the governor of Idumaea. |
| 33 | And he came out with three thousand footmen, and four hundred horsemen. | Goóc-ghi-át xuất trận cùng với ba ngàn bộ binh và bốn trăm kỵ binh. | ἐξῆλθεν δὲ μετὰ πεζῶν τρισχιλίων, ἱππέων δὲ τετρακοσίων· | Exivit autem cum peditibus tribus millibus, et equitibus quadringentis. | He came out with three thousand infantry and four hundred cavalry. |
| 34 | And when they had joined battle, it happened that a few of the Jews were slain. | Đôi bên giao chiến và một số ít người Do-thái bị ngã gục. | παραταξαμένους δὲ συνέβη πεσεῖν ὀλίγους τῶν Ἰουδαίων. | Quibus congressis, contigit paucos ruere Judæorum. | When they had set themselves in array, it came to pass that a few of the Jews fell. |
| 35 | But Dositheus, a horseman, one of Bacenor’s band, a valiant man, took hold of Gorgias: and when he would have taken him alive, a certain horseman of the Thracians came upon him, and cut off his shoulder: and so Gorgias escaped to Maresa. | Có một người tên là Đô-xi-thê, một kỵ binh dũng cảm người Tô-bi-a. Ông khống chế được tướng Goóc-ghi-át, nắm lấy áo khoác trận của hắn, dùng sức mạnh lôi đi và định bắt sống tên gian ác ấy. Nhưng một kỵ binh người Thơ-rắc lao vào người ông Đô-xi-thê, và chém đứt bả vai ông, nên Goóc-ghi-át trốn thoát vào Ma-rê-sa. | Δωσίθεος δέ τις τῶν τοῦ Βακήνορος, ἔφιππος ἀνὴρ καὶ καρτερός, εἴχετο τοῦ Γοργίου, καὶ λαβόμενος τῆς χλαμύδος, ἦγεν αὐτὸν εὐρώστως, καὶ βουλομένου τὸν κατάρατον λαβεῖν ζωγρείαν, τῶν ἱππέων τινὸς Θρᾳκῶν ἐπενεχθέντος αὐτῷ καὶ τὸν ὦμον καθελόντος, διέφυγεν Γοργίας εἰς Μαρισά. | Dositheus vero quidam de Bacenoris eques, vir fortis, Gorgiam tenebat: et, cum vellet illum capere vivum, eques quidam de Thracibus irruit in eum, humerumque ejus amputavit: atque ita Gorgias effugit in Maresa. | A certain Dositheus, one of Bacenor’s company, who was on horseback and was a strong man, pressed hard on Gorgias, and taking hold of his cloke dragged him along by main force. While he planned to take the accursed man alive, one of the Thracian cavalry bore down on him and disabled his shoulder, and so Gorgias escaped to Marisa. |
| 36 | But when they that were with Esdrin had fought long, and were weary, Judas called upon the Lord to be their helper, and leader of the battle: | Vì chiến đấu đã lâu, quân của ông Ét-ri-a mệt lử, nên ông Giu-đa kêu cầu cùng Đức Chúa xin Người tỏ mình ra là Đấng trợ chiến và chỉ huy cuộc giao tranh. | τῶν δὲ περὶ τὸν Ἔσδριν ἐπὶ πλεῖον μαχομένων καὶ κατακόπων ὄντων, ἐπικαλεσάμενος Ἰούδας τὸν κύριον σύμμαχον φανῆναι καὶ προοδηγὸν φανῆναι τοῦ πολέμου, | At illis qui cum Esdrim erant diutius pugnantibus et fatigatis, invocavit Judas Dominum adjutorem et ducem belli fieri: | When those who were with Esdris had been fighting long and were weary, Judas called upon the Lord to show himself, fighting on their side and leading in the battle. |
| 37 | Then beginning in his own language, and singing hymns with a loud voice, he put Gorgias’ soldiers to flight. | Sau đó, ông dùng tiếng của cha ông mà hô lên những câu thánh thi làm lệnh xung phong, rồi xuất kỳ bất ý xông vào đám quân của tướng Goóc-ghi-át, khiến chúng phải bỏ chạy. | καταρξάμενος τῇ πατρίῳ φωνῇ τὴν μεθ᾽ ὕμνων κραυγήν, ἐνσείσας ἀπροσδοκήτως τοῖς περὶ τὸν Γοργίαν τροπὴν ἐποιήσατο αὐτῶν. | incipiens voce patria, et cum hymnis clamorem extollens, fugam Gorgiæ militibus incussit. | Then in the language of his ancestors he raised the battle cry joined with hymns. Then he rushed against Gorgias’ troops when they were not expecting it, and put them to flight. |
| 38 | So Judas having gathered together his army, came into the city Odollam: and when the seventh day came, they purified themselves according to the custom, and kept the sabbath in the place. | Ông Giu-đa thu quân và đến thành A-đu-lam. Đã đến ngày thứ bảy, họ thanh tẩy theo tục lệ và mừng ngày sa-bát ở đó. | Ἰούδας δὲ ἀναλαβὼν τὸ στράτευμα ἧκεν εἰς Ὀδολλὰμ πόλιν· τῆς δὲ ἑβδομάδος ἐπιβαλλούσης, κατὰ τὸν ἐθισμὸν ἁγνισθέντες αὐτόθι τὸ σάββατον διῆγεν. | Judas autem collecto exercitu venit in civitatem Odollam: et cum septima dies superveniret, secundum consuetudinem purificati, in eodem loco sabbatum egerunt. | Judas gathered his army and came to the city of Adullam. As the seventh day was coming on, they purified themselves according to the custom, and kept the Sabbath there. |
| 39 | And the day following Judas cam with his company, to take away the bodies of them that were slain, and to bury them with their kinsmen, in the sepulchres of their fathers. | Ngày hôm sau, vì nhu cầu đòi hỏi, quân của ông Giu-đa đi thu các tử thi những người đã ngã gục và đưa về chôn cất với những người thân trong phần mộ tổ tiên. | τῇ δὲ ἐχομένῃ ἦλθον οἱ περὶ τὸν Ἰούδαν, καθ᾽ ὃν χρόνον τὸ τῆς χρείας ἐγεγόνει, τὰ σώματα τῶν προπεπτωκότων ἀνακομίσασθαι καὶ μετὰ τῶν συγγενῶν ἀποκαταστῆσαι εἰς τοὺς πατρῴους τάφους. | Et sequenti die venit cum suis Judas, ut corpora prostratorum tolleret, et cum parentibus poneret in sepulchris paternis. | On the following day, when it had become necessary, Judas and his company came to take up the bodies of those who had fallen, and in company with their kinsmen to bring them back to the sepulchres of their ancestors. |
| 40 | And they found under the coats of the slain some of the donaries of the idols of Jamnia, which the law forbiddeth to the Jews: so that all plainly saw, that for this cause they were slain. | Nhưng bên trong áo trận của mỗi tử thi, người ta đều tìm thấy những đồ vật được dâng cúng cho các thần ở Giam-ni-a: đó là điều mà Lề Luật cấm; vì thế ai cũng thấy rõ bởi lý do nào những người ấy đã ngã gục. | εὗρον δὲ ἑκάστου τῶν τεθνηκότων ὑπὸ τοὺς χιτῶνας ἱερώματα τῶν ἀπὸ Ἰαμνίας εἰδώλων, ἀφ᾽ ὧν ὁ νόμος ἀπήργει τοὺς Ἰουδαίους· τοῖς δὲ πᾶσι σαφὲς ἐγένετο διὰ τήνδε τὴν αἰτίαν τούσδε πεπτωκέναι. | Invenerunt autem sub tunicis interfectorum de donariis idolorum quæ apud Jamniam fuerunt, a quibus lex prohibet Judæos: omnibus ergo manifestum factum est, ob hanc causam eos corruisse. | But under the garments of each one of the dead they found consecrated tokens of the idols of Jamnia, which the law forbids the Jews to have anything to do with. It became clear to all that it was for this cause that they had fallen. |
| 41 | Then they all blessed the just judgment of the Lord, who had discovered the things that were hidden. | Vậy mọi người chúc tụng Đức Chúa, vì Người là thẩm phán công minh đã phơi bày ra ánh sáng những điều bí ẩn. | πάντες οὖν εὐλογήσαντες τὰ τοῦ δικαιοκρίτου κυρίου τοῦ τὰ κεκρυμμένα φανερὰ ποιοῦντος, | Omnes itaque benedixerunt justum judicium Domini, qui occulta fecerat manifesta: | All therefore, blessing the ways of the Lord, the righteous Judge, who makes manifest the things that are hidden, |
| 42 | And so betaking themselves to prayers, they besought him, that the sin which had been committed might be forgotten. But the most valiant Judas exhorted the people to keep themselves from sin, forasmuch as they saw before their eyes what had happened, because of the sins of those that were slain. | Họ bắt đầu khẩn nguyện, xin Chúa tẩy sạch tội lỗi đã phạm. Vị anh hùng Giu-đa khuyên nhủ toàn quân giữ mình sạch tội, vì họ đã nhìn thấy nhãn tiền những việc xảy ra là do tội của những người đã ngã gục. | εἰς ἱκεσίαν ἐτράπησαν, ἀξιώσαντες τὸ γεγονὸς ἁμάρτημα τελείως ἐξαλειφθῆναι· ὁ δὲ γενναῖος Ἰούδας παρεκάλεσε τὸ πλῆθος συντηρεῖν αὑτοὺς ἀναμαρτήτους εἶναι, ὑπ᾽ ὄψιν ἑωρακότας τὰ γεγονότα διὰ τὴν τῶν προπεπτωκότων ἁμαρτίαν. | atque ita ad preces conversi, rogaverunt ut id quod factum erat delictum oblivioni traderetur. At vero fortissimus Judas hortabatur populum conservare se sine peccato, sub oculis videntes quæ facta sunt pro peccatis eorum qui prostrati sunt. | turned themselves to supplication, praying that the sin committed might be wholly blotted out. The noble Judas exhorted the multitude to keep themselves from sin, for they had seen with their own eyes what happened because of the sin of those who had fallen. |
| 43 | And making a gathering, he sent twelve thousand drachms of silver to Jerusalem for sacrifice to be offered for the sins of the dead, thinking well and religiously concerning the resurrection, | Ông Giu-đa quyên được khoảng hai ngàn quan tiền, và gửi về Giê-ru-sa-lem để xin dâng hy lễ tạ tội; ông làm cử chỉ rất tốt đẹp và cao quý này vì cho rằng người chết sẽ sống lại. | ποιησάμενός τε κατ᾽ ἀνδρολογεῖον εἰς ἀργυρίου δραχμὰς δισχιλίας ἀπέστειλεν εἰς Ἰεροσόλυμα προσαγαγεῖν περὶ ἁμαρτίας θυσίαν, πάνυ καλῶς καὶ ἀστείως πράττων, ὑπὲρ ἀναστάσεως ἀναλογιζόμενος. | Et facta collatione, duodecim millia drachmas argenti misit Jerosolymam offerri pro peccatis mortuorum sacrificium, bene et religiose de resurrectione cogitans | When he had made a collection man by man to the sum of two thousand drachmas of silver, he sent to Jerusalem to offer a sacrifice for sin, doing very well and honorably in this, in that he took thought for the resurrection. |
| 44 | (For if he had not hoped that they that were slain should rise again, it would have seemed superfluous and vain to pray for the dead,) | Thật thế, nếu ông không hy vọng rằng những chiến binh đã ngã xuống sẽ sống lại, thì cầu nguyện cho người chết quả là việc dư thừa và ngu xuẩn. | εἰ μὴ γὰρ τοὺς προπεπτωκότας ἀναστῆναι προσεδόκα, περισσὸν καὶ ληρῶδες ὑπὲρ νεκρῶν εὔχεσθαι· | (nisi enim eos qui ceciderant resurrecturos speraret, superfluum videretur et vanum orare pro mortuis), | For if he wasn’t expecting that those who had fallen would rise again, it would be superfluous and idle to pray for the dead. |
| 45 | And because he considered that they who had fallen asleep with godliness, had great grace laid up for them. | Nhưng nếu ông nghĩ đến phần thưởng rất tốt đẹp dành cho những người đã an nghỉ trong tinh thần đạo đức, thì đây quả là một ý nghĩ đạo đức và thánh thiện. Đó là lý do khiến ông xin dâng hy lễ đền tội cho những người đã chết, để họ được giải thoát khỏi tội lỗi. | εἴτε ἐμβλέπων τοῖς μετ᾽ εὐσεβίας κοιμωμένοις κάλλιστον ἀποκείμενον εὐχαριστήριον, ὁσία καὶ εὐσεβὴς ἡ ἐπίνοια. ὅθεν περὶ τῶν τεθνηκότων τὸν ἐξιλασμὸν ἐποιήσατο, τῆς ἁμαρτίας ἀπολυθῆναι. | et quia considerabat quod hi qui cum pietate dormitionem acceperant, optimam haberent repositam gratiam. | But if he was looking forward to an honorable memorial of gratitude laid up for those who die in godliness, then the thought was holy and godly. Therefore he made the atoning sacrifice for those who had died, that they might be released from their sin. |
| 46 | It is therefore a holy and wholesome thought to pray for the dead, that they may be loosed from sins. | — | — | Sancta ergo et salubris est cogitatio pro defunctis exorare, ut a peccatis solvantur. | — |
Chỉ hiển thị các ấn bản đã công khai. Mỗi câu khớp theo tham chiếu chuẩn (OSIS); nơi cách đánh số câu khác nhau (Thánh Vịnh theo bản Hy Lạp/Latinh), câu hiện đúng ở dòng của bản đó.